Bir fidye yazılımı saldırısı, arızalanan bir disk ya da yanlışlıkla silinen bir klasör: hepsinde şirketi ayakta tutan tek şey sağlam bir yedektir. Ama sahada en sık karşılaşılan durum, yedeğin "alındığının sanılması" ama gerçekte ya hiç çalışmamış ya da geri yüklenemez durumda olmasıdır. Bunu fark etmenin en kötü zamanı da verinin gerçekten gerektiği andır.
Yedek almak neden tek başına yetmez?
Yedekleme yazılımları çoğu zaman sessizce başarısız olur: hedef disk dolmuştur, ağ paylaşımının parolası değişmiştir, lisans süresi bitmiştir ya da yedek dosyası bozuk yazılmıştır. Ekranda bir uyarı çıkmadıkça kimse fark etmez. Üstelik bir yedeğin "başarılı" görünmesi, ondan veri geri alınabileceği anlamına da gelmez. Geri yükleme hiç denenmemişse, yedeğin işe yarayıp yaramadığı aslında bilinmiyordur.
3-2-1 kuralı: basit ama etkili bir başlangıç
- 3 kopya: verinin asıl hali dahil en az üç kopyası olsun
- 2 farklı ortam: kopyalar en az iki farklı türde ortamda dursun (ör. yerel disk ve ağ depolama)
- 1 kopya şirket dışında: en az bir kopya fiziksel olarak başka bir yerde ya da bulutta olsun
Fidye yazılımlarına karşı bu kurala bir şey daha eklemek gerekir: en az bir kopya, ağdaki bilgisayarlardan doğrudan değiştirilemeyecek şekilde ayrı tutulmalıdır. Aksi halde saldırgan, şifrelediği dosyalarla birlikte bağlı yedek klasörünü de şifreleyebilir.
Geri yükleme testi nasıl yapılır?
Geri yükleme testi, yedekten rastgele seçilen birkaç dosyanın ya da bir sistemin gerçekten geri alınıp açılabildiğinin denenmesidir. Canlı sisteme dokunmadan, ayrı bir klasöre ya da test ortamına yapılır. Önemli olan bunun bir kez değil, düzenli aralıklarla yapılması ve sonucunun kayıt altına alınmasıdır.
- Her yedekleme işi için bir test sıklığı belirleyin (ör. kritik veriler için ayda bir)
- Testte gerçekten dosya açın, sadece listeyi görmekle yetinmeyin
- Testin tarihini ve sonucunu not edin, başarısız testi aynı gün düzeltin
- Geri yüklemenin ne kadar sürdüğünü ölçün: bir kesinti anında beklenen süreyi bilirsiniz
Takibi düzenli hale getirmek
Birkaç bilgisayarlık bir ofiste bile hangi yedeğin en son ne zaman başarılı olduğunu ve en son ne zaman geri yükleme testi yapıldığını akılda tutmak zordur. TURKONETS panelinde her şirketin yedekleme işleri tek bir listede tutulur: her çalıştırmanın başarılı ya da başarısız sonucu ve her geri yükleme testi kaydedilir, beklenen sıklıkta sonuç gelmeyen ya da testi geciken işler ayrıca işaretlenir. Panel yedeği kendisi almaz; kullandığınız yedekleme yazılımından bağımsız olarak, yedekleme düzeninin aksamadığını görünür kılar.